Gmina
Grodzisko Dolne

Gdy dni stają się coraz chłodniejsze, rozpoczynamy intensywniejsze ogrzewanie domów. Warto wtedy sprawdzić, czy nasze piece, kotły i kominy są odpowiednio przygotowane do nadchodzącej zimy. Sprawne ogrzewanie to nie tylko komfort i ciepło, ale przede wszystkim bezpieczeństwo domowników. Zaniedbania mogą prowadzić do pożaru, zatrucia tlenkiem węgla, a także zwiększonej emisji zanieczyszczeń do powietrza.

Początek sezonu grzewczego to dobry moment, aby przypomnieć sobie o obowiązkowych kontrolach, prawidłowym użytkowaniu urządzeń grzewczych i przepisach, których muszą przestrzegać właściciele budynków.

Kontrola i czyszczenie komina – o tym nie można zapominać

Przewody kominowe należy poddawać kontroli co najmniej raz w roku kalendarzowym. Kontrolę przeprowadza osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia, która sprawdza między innymi stan techniczny przewodów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych oraz ich drożność.

Dlaczego to takie ważne? W kominie mogą gromadzić się sadza i inne osady, a z czasem mogą pojawić się również uszkodzenia. Nieszczelny komin lub niesprawna wentylacja mogą stwarzać poważne zagrożenie dla mieszkańców. Regularna kontrola pozwala wykryć nieprawidłowości, zanim doprowadzą do niebezpiecznej sytuacji.

Sama kontrola nie zastępuje jednak czyszczenia przewodów. Obowiązujące przepisy określają minimalną częstotliwość czyszczenia w zależności od rodzaju przewodu i stosowanego paliwa:

• Co najmniej raz na 3 miesiące – przewody dymowe od palenisk opalanych paliwem stałym, np. węglem lub drewnem.
• Co najmniej raz na 6 miesięcy – przewody spalinowe od palenisk opalanych paliwem płynnym lub gazowym.
• Co najmniej raz w roku – przewody wentylacyjne.

Regularne czyszczenie i kontrola komina to nie tylko formalność, ale przede wszystkim sposób na ograniczenie ryzyka pożaru i zapewnienie bezpiecznego użytkowania instalacji grzewczej.

Protokół kominiarski – gdzie go znaleźć?

Po przeprowadzeniu kontroli kominiarz sporządza protokół w formie elektronicznej, który trafia do systemu Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB), obsługiwanego w ramach Zintegrowanego Systemu Ograniczania Niskiej Emisji (ZONE).

Sposób odnalezienia dokumentu zależy od tego, w jaki sposób zamówiono kontrolę.

Jeżeli kontrola została zamówiona przez system CEEB, protokołu należy szukać po zalogowaniu się na swoje konto. Można to zrobić za pośrednictwem login.gov.pl, np. przy użyciu profilu zaufanego, e-dowodu lub bankowości elektronicznej.

Jeśli natomiast kominiarz został zamówiony bezpośrednio, np. telefonicznie lub mailowo, można skorzystać z wyszukiwarki dokumentów ZONE:

https://zone-web.gunb.gov.pl/wyszukiwarka-dokumentow

Do odnalezienia protokołu potrzebny jest jego unikalny identyfikator UID, przekazany przez kominiarza, oraz dane wymagane przez wyszukiwarkę. Jeśli nie otrzymaliśmy numeru UID lub nie możemy odnaleźć dokumentu, najlepiej skontaktować się z kominiarzem, który przeprowadzał kontrolę.

Mieszkańcy, którzy mają trudności ze znalezieniem protokołu, mogą również zwrócić się do Doradcy ds. Powietrza i Energii w Urzędzie Gminy Grodzisko Dolne, pokój nr 7, tel. 17 242 82 65 wew. 171, aby uzyskać pomoc w ustaleniu, jak sprawdzić dostępność dokumentu.

Pożar sadzy w kominie – jak się zachować?

Jednym z zagrożeń związanych z ogrzewaniem domu jest pożar sadzy w przewodzie kominowym. Może do niego dojść, gdy w kominie gromadzą się osady powstające podczas spalania paliwa. Temperatura w przewodzie może wtedy gwałtownie wzrosnąć, co grozi uszkodzeniem komina, a nawet pożarem budynku.

O pożarze mogą świadczyć głośny szum lub huk dobiegający z komina, iskry albo płomienie wydobywające się z jego wylotu oraz intensywne nagrzewanie się ścian komina.

Jeśli podejrzewasz pożar sadzy, natychmiast zadzwoń pod numer alarmowy 112.

Do czasu przyjazdu straży pożarnej:

• jeśli można to zrobić bezpiecznie, ogranicz dopływ powietrza do paleniska;
• nie wlewaj wody do pieca ani do komina – może to doprowadzić do uszkodzenia przewodu;
• nie wchodź na dach i nie próbuj samodzielnie gasić pożaru komina;
• jeśli sytuacja zagraża domownikom, opuść budynek i poczekaj na pomoc w bezpiecznym miejscu.

Po pożarze sadzy nie wolno ponownie korzystać z komina, dopóki nie zostanie on sprawdzony przez uprawnionego specjalistę. Nawet jeśli ogień zgasł, przewód może być uszkodzony, a dalsze użytkowanie może doprowadzić do kolejnego zagrożenia.

Czym palić, aby ogrzewać dom zgodnie z przepisami?

Na jakość powietrza wpływa nie tylko rodzaj pieca, ale również jakość paliwa i sposób jego spalania. Należy stosować paliwo odpowiednie dla danego urządzenia, dopuszczone do użytkowania i spełniające wymagania obowiązujących przepisów.

W przypadku drewna istotne jest jego odpowiednie wysuszenie. Mokre drewno spala się mniej efektywnie, daje mniej ciepła i powoduje powstawanie większej ilości dymu oraz osadów w przewodach kominowych.

Do pieca nie wolno wrzucać śmieci. Spalanie plastikowych opakowań, starych ubrań, płyt meblowych i innych odpadów może powodować uwalnianie szkodliwych substancji, które trafiają do powietrza, którym wszyscy oddychamy.

Przed sezonem grzewczym warto sprawdzić stan techniczny pieca lub kotła i w razie potrzeby zlecić jego przegląd serwisowy. Nie należy zasłaniać kratek wentylacyjnych ani ograniczać dopływu powietrza niezbędnego do prawidłowego działania urządzeń.

Ważnym elementem bezpieczeństwa są również czujniki dymu i tlenku węgla. Czad jest gazem bezbarwnym i bezwonnym, dlatego nie można go wykryć za pomocą zmysłów. Sprawny czujnik może odpowiednio wcześnie ostrzec domowników przed niebezpieczeństwem.

Kontrole palenisk prowadzone przez gminę

W sezonie grzewczym pracownicy gminy będą prowadzić kontrole związane z przestrzeganiem przepisów dotyczących ochrony powietrza. Ich zakres będzie wynikał z obowiązujących przepisów oraz uprawnień osób przeprowadzających kontrolę.

Warto pamiętać, że kontrola prowadzona przez gminę, przegląd techniczny pieca i kontrola kominiarska to odrębne czynności. Nie zastępują się wzajemnie, a każda z nich służy innemu celowi.

Mieszkańcy powinni zwracać uwagę przede wszystkim na to, czy użytkowane urządzenie grzewcze spełnia wymagania uchwały antysmogowej, a stosowane paliwo jest zgodne z obowiązującymi przepisami. Warto również pamiętać, że zakaz spalania odpadów obowiązuje niezależnie od rodzaju używanego kotła.

Do kiedy trzeba wymienić stary kocioł?

Uchwała antysmogowa dla województwa podkarpackiego określa terminy zakończenia użytkowania kotłów na paliwa stałe, które nie spełniają wymaganych standardów. Termin zależy od klasy urządzenia.

• Kotły bezklasowe, czyli tzw. kopciuchy – od 1 stycznia 2026 r. nie wolno ich już użytkować.
• Kotły klasy 3 i 4 – mogą być użytkowane do 31 grudnia 2027 r. Od 1 stycznia 2028 r. ich dalsza eksploatacja nie będzie dopuszczalna.
• Kotły klasy 5 – w przypadku urządzeń zainstalowanych przed 1 stycznia 2020 r. uchwała nie wyznacza terminu zakończenia eksploatacji. W przypadku kotłów zainstalowanych od 1 stycznia 2020 r. należy uwzględnić także wymagania dotyczące ekoprojektu.

Jeśli nie mamy pewności, jaką klasę posiada nasz kocioł, warto sprawdzić dokumentację urządzenia lub tabliczkę znamionową.

Odrębne wymagania dotyczą kominków, pieców i innych miejscowych ogrzewaczy pomieszczeń. Urządzenia te muszą spełniać wymagania ekoprojektu albo zostać wyposażone w rozwiązanie ograniczające emisję pyłu do wymaganego poziomu.

Uchwała określa również rodzaje paliw, których spalanie jest zabronione, m.in. węgiel brunatny, muły i flotokoncentraty węglowe oraz określone paliwa o niewłaściwych parametrach. Zabronione jest także spalanie drewna i innej biomasy o wilgotności przekraczającej 20%.

Jeżeli w domu nadal używany jest stary kocioł, nie warto odkładać wymiany na ostatnią chwilę. Wcześniejsze zaplanowanie inwestycji pozwala spokojnie sprawdzić wymagania, dobrać odpowiednie źródło ciepła i rozważyć dostępne formy dofinansowania.

Zanim nadejdą mrozy – przygotuj dom do sezonu grzewczego

Przed rozpoczęciem intensywnego ogrzewania warto poświęcić chwilę na sprawdzenie kilku podstawowych rzeczy:

• umówić kominiarza na kontrolę i zadbać o terminowe czyszczenie przewodów;
• sprawdzić stan pieca lub kotła i wykonać wymagane czynności serwisowe;
• przygotować paliwo odpowiedniej jakości, a drewno pozostawić do wyschnięcia;
• upewnić się, że wentylacja działa prawidłowo, a kratki nie są zasłonięte;
• sprawdzić działanie czujników dymu i czadu lub rozważyć ich montaż;
• sprawdzić, czy użytkowane źródło ogrzewania spełnia wymagania uchwały antysmogowej.

Bezpieczeństwo w sezonie grzewczym zależy od regularnej troski o stan instalacji i odpowiedzialnego sposobu ogrzewania domu. Kontrola komina, właściwe paliwo i sprawna wentylacja pomagają chronić zdrowie i życie domowników. To również ważny wkład w poprawę jakości powietrza w naszej gminie.

Zadbajmy o bezpieczeństwo swojego domu i powietrze, którym oddychamy.