Obchody Dnia Pamięci Więźniów Obozu Dulag 121 i Osób Niosących Im Pomoc
02.10.2023
W dniach od 30 września do 2 października odbyły się uroczyste obchody Dnia Pamięci Więźniów Obozu Dulag 121 i Osób Niosących im Pomoc, które zostały objęte Patronatem Honorowym Andrzeja Dudy Prezydenta RP. Tym symbolicznym gestem upamiętniono Ludność Cywilną wypędzoną w czasie Powstania Warszawskiego i po jego zakończeniu, trafiającą do obozu przejściowego w Pruszkowie. W trakcie uroczystości oddano również hołd Mieszkańcom powiatu pruszkowskiego i okolicznych miejscowości, którzy nieśli pomoc Więźniom obozu Dulag 121 zarówno na terenie obozu, jak i poza jego murami.
Organizatorzy wydarzenia: Muzeum Dulag 121, Powiat Pruszkowski, Miasto Pruszków, Instytut Pamięci Narodowej oraz Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zaprosili mieszkańców powiatu pruszkowskiego na trzydniowe obchody, które rozpoczęły się w sobotę, 30 września na terenie dawnego obozu Durchgangslager 121. To właśnie tam, w asyście honorowej Wojska Polskiego wysłuchano m.in. Świadków Historii – Ludzi niezwykłych – byłych Więźniów obozu Dulag 121: Barbarę Piotrowską, Danutę Charkiewicz-Topolską, Stanisława Kołakowskiego i Jana Dąmbrowskiego. Po przemówieniach odbył się apel pamięci, a także ceremonia złożenia wiązanek kwiatów przez Świadków Historii i Organizatorów oraz zniczy przez Uczestników wydarzenia.
Powiat Pruszkowski tego dnia reprezentowali: Krzysztof Rymuza Starosta Pruszkowski, Rafał Sieradzki Przewodniczący Rady Powiatu Pruszkowskiego, Artur Świercz i Paweł Zacny Wiceprzewodniczący Rady Powiatu Pruszkowskiego, Wojciech Herner Członek Zarządu Powiatu Pruszkowskiego oraz Radni Powiatu Pruszkowskiego.
W uroczystości udział wzięli m.in.:
- Powstańcy Warszawscy i Kombatanci II Wojny Światowej, Świadkowie Historii - byli Więźniowie obozu Dulag 121,
- Członkowie Komitetu Honorowego Obchodów Dnia Pamięci Więźniów Obozu Dulag 121 i Osób Niosących Im Pomoc:
- reprezentująca Andrzeja Dudę Prezydenta RP - Irena Zofia Romaszewska Doradca Prezydenta RP i były Więzień Obozu Dulag 121, która wręczyła na ręce Małgorzaty Bojanowskiej Dyrektor Muzeum Dulag 121 Orędzie Prezydenta RP wraz z Flagą RP,
- Barbara Wojnarowska-Gautier Prezes Stowarzyszenia Kontynuatorów Pamięci o Zagładzie Narodu Polskiego - Prawo do Prawdy,
- Wojciech Łukasik Prezes Stowarzyszenia Dzieci Powstania Warszawskiego 1944,
- Iwona Rutkowska-Kaczmarek Prezes Stowarzyszenia Dzieci Wojny Oddział Warszawsko-Mazowiecki,
- Waldemar Kowarski Wiceprezes Stowarzyszenia Dzieci Wojny Oddział Pruszków,
- Robert Falkowski Prezes Światowego Stowarzyszenia Związku Żołnierzy Armii Krajowej - Koło nr 6 w Pruszkowie,
- Członkiem Komitetu Honorowego była również ś.p. Teresa Stanek - Prezes Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. W związku z Jej śmiercią, uczczono pamięć Pani Stanek minutą ciszy. W uroczystości wziął udział Janusz Komorowski p.o. Prezesa ŚZŻAK. - reprezentująca Mateusza Morawieckiego Prezesa Rady Ministrów - Magdalena Beyer Radna Powiatu Pruszkowskiego,
- reprezentująca Jana Józefa Kasprzyka Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych - Magdalena Sawka,
- reprezentująca Marlenę Maląg Minister Rodziny i Polityki Społecznej - Anita Czerwińska Poseł na Sejm RP, Pełnomocnik Rządu ds. Ekonomii Społecznej oraz Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej,
- reprezentujący Karola Nawrockiego Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Zbigniew Siedlecki Zastępca Dyrektora Warszawskiego Oddziału IPN,
- Zdzisław Sipiera Poseł na Sejm RP,
- Andrzej Rozenek Poseł na Sejm RP,
- w imieniu Tobiasza Bocheńskiego Wojewody Mazowieckiego - Katarzyna Gontarz Dyrektor Wydziału Nadzoru Prawnego Mazowieckiego Urządu Wojewódzkiego w Warszawie,
- w imieniu Adama Struzika Marszałka Województwa Mazowieckiego - Artur Świercz Pełnomocnik Zarządu Województwa Mazowieckiego ds. Osób Niepełnosprawnych i Radny Powiatu Pruszkowskiego,
- Kazimierz Kowalczyk Wiceprezes Zarządu Okręgu Warszawa Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej,
- Natalie Reglinski reprezentująca Ambasadę Republiki Federalnej Niemiec,
- Przedstawiciele władz samorządowych oraz wiele stowarzyszeń, organizacji, instytucji i ugrupowań politycznych, a także mieszkańcy powiatu pruszkowskiego.
Natomiast w niedzielę, 1 października, w parafii Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny w Pruszkowie została odprawiona Msza Święta w intencji więźniów obozu Dulag 121 i Osób Niosących Im pomoc. Po nabożeństwie, w artystyczną atmosferę trudnych i smutnych czasów wojennych przeniosła widzów Fundacja ART, która zaprezentowała pieśni w ramach koncertu słowno-muzycznego: „Kiedy ucichną pociągów dreszcze…”. Przed mieszkańcami powiatu wystąpili: Andrzej Mastalerz, Maria Reif, Maria Tsapenko, Dawid Mkrtchyan i Aleksandra Muszyńska.
Trzeci dzień obchodów wiązał się z symbolicznym złożeniem wiązanek kwiatów na Cmentarzu Szpitalnym w Tworkach - pod tablicą poświęconą pamięci Więźniów obozu przejściowego Dulag 121, Żołnierzom Powstania Warszawskiego 1944 r. i Ofiarom Cywilnym oraz pod tablicą upamiętniającą bezimiennych więźniów obozu przejściowego Dulag 121, znajdującą się przy głównej bramie Cmentarza Żbikowskiego. Radę i Zarząd tego dnia reprezentowali: Krzysztof Rymuza Starosta Pruszkowski, Grzegorz Kamiński Wicestarosta Pruszkowski oraz Członkowie Zarządu Powiatu: Agnieszka Kuźmińska i Wojciech Herner.
Wszystkim przybyłym na uroczystości bardzo dziękujemy za pamięć i szacunek okazany Więźniom Obozu Dulag 121 i Osobom, które mimo narażenia życia miały odwagę nieść Im pomoc. Tym samym, pragniemy zaprosić na ostatnie wydarzenie w ramach obchodów:
- dzisiaj, 2 października o godz. 18.00 w parafii św. Wojciecha na Woli (ul. Wolska 76, Warszawa), w Dzień Pamięci o Cywilnej Ludności Powstańczej Warszawy zapraszamy na Mszę Świętą w intencji Warszawiaków, którym przyszło żyć w ogarniętym walkami mieście oraz wypędzonych do obozu Dulag 121. Msza zostanie odprawiona kościele, w którym podczas Powstania był zorganizowany jeden z punktów zbornych dla ludności wypędzanej z Warszawy.