Światowy Dzień Raka
04.02.2026
4 lutego obchodzony jest Światowy Dzień Raka (World Cancer Day) - międzynarodowe święto ustanowione w 2000 roku podczas Światowego Szczytu Raka w Paryżu. To dzień refleksji, edukacji i uważności na zdrowie - własne i innych.
Nowotwory złośliwe stanowią jedną z głównych przyczyn zgonów na świecie. W Polsce są drugą najczęstszą przyczyną śmierci - co roku chorobę nowotworową diagnozuje się u ponad 160 tysięcy osób, a około 100 tysięcy z jej powodu umiera. Jednocześnie badania pokazują, że znacznej części zachorowań można zapobiec, dbając o zdrowy styl życia i profilaktykę.
Profilaktyka ma znaczenie
Międzynarodowe zespoły badawcze szacują, że nawet 90% nowotworów jest związanych z czynnikami zewnętrznymi, na które mamy realny wpływ. Światowa Organizacja Zdrowia podkreśla, że stosowanie zaleceń Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem mogłoby zmniejszyć liczbę zgonów z powodu nowotworów w Europie nawet o 50%.
Do najważniejszych zasad profilaktyki należą:
- zdrowa, zróżnicowana dieta,
- regularna aktywność fizyczna,
- unikanie tytoniu i alkoholu,
- ochrona skóry przed nadmiernym promieniowaniem UV,
- wykonywanie badań profilaktycznych,
- reagowanie na niepokojące objawy i konsultowanie ich z lekarzem.
Zdrowe nawyki warto kształtować jak najwcześniej - najlepiej już w młodym wieku.
Dlaczego mówimy: Światowy Dzień Raka?
Z okazji Światowego Dnia Raka, we współpracy z Fundacją RaknRoll, zwracamy uwagę na język, jakiego używamy, mówiąc o chorobie nowotworowej.
W przestrzeni publicznej często pojawiają się metafory wojenne: walka z rakiem, bitwa, wygrana lub przegrana. Tymczasem choroba nowotworowa nie jest wojną ani grą. To doświadczenie życiowe i proces leczenia, który przebiega różnie u każdej osoby. Mówienie o przegranej może wzmacniać poczucie winy, presję i cierpienie psychiczne chorych. Narracja wojenna nie oddaje medycznej rzeczywistości - raka się leczy, a nie pokonuje siłą woli.
Dlatego coraz częściej używa się neutralnych określeń: chorować na raka; mieć nowotwór; przechodzić przez chorobę.
Każda osoba chora ma prawo mówić o swoim doświadczeniu w taki sposób, jaki jest dla niej najlepszy. Rolą otoczenia jest uważność, szacunek i neutralność.
Edukacja, empatia, uważność
Światowy Dzień Raka to nie tylko statystyki i profilaktyka, ale także solidarność z osobami chorymi i ich bliskimi oraz budowanie społecznej empatii. To dobry moment, by:
- rozmawiać o zdrowiu bez straszenia,
- uczyć się odpowiedzialności za własne wybory,
- kształtować wrażliwość na doświadczenia innych.
Dbajmy o zdrowie - fizyczne i psychiczne. Świadomość naprawdę ma znaczenie.
Materiały
4 lutego Światowy Dzień Raka - materiał informacyjny4_lutego___Światowy_Dzień_Raka.pdf 0.08MB